Własna herbata z wierzbówki kiprzycy

Śledzicie mnie na Instagramie? Nie? Nawet czasami nikt nie zajrzy? To teraz jest okazja! Ale jeśli jednak ktoś mnie tam obserwuje, to zwrócił pewnie uwagę na zdjęcia całego pola pięknych, fioletowo-purpurowych kwiatów wierzbówki kiprzycy, no i mnie wśród nich oczywiście.

Demencja - co to jest i jak się zaczyna

samotna starsza pani


Chociaż demencja nie jest typowym objawem starzenia się, jednak kojarzona jest z osobami starszymi. Ok. 15% osób powyżej 65 roku życia jest dotknięta demencją, wraz z wiekiem wskaźnik ten wzrasta.  Częściej pojawia się u kobiet. Wynika ze zmian zwyrodnieniowych, nowotworowych, naczyniowych, niewłaściwego odżywiania, wpływu czynników toksycznych oraz różnych chorób. Najczęstszą przyczyną jest choroba Alzheimera.


Definicja demencji wg WHO:

Demencja to zespół objawów wywołany chorobą mózgu, zwykle przewlekłą lub o postępującym przebiegu, charakteryzujący się klinicznie licznymi zaburzeniami wyższych funkcji korowych, takich jak: pamięć, myślenie, orientacja, rozumienie, liczenie, zdolność do uczenia się, język i ocena. Ponadto zaburzeniom funkcji poznawczych często towarzyszą, lub nawet je poprzedzają zaburzenia emocjonalne, zaburzenia zachowania i motywacji. Takiemu obrazowi mogą nie towarzyszyć zaburzenia świadomości.

 

Rozwój demencji można podzielić na trzy etapy:

 

1. WCZESNY

  • zaburzenia pamięci krótkotrwałej
  • obojętność wobec dotychczasowych zainteresowań
  • pierwsze trudności z samoobsługą
  • nieradzenie sobie z podejmowaniem decyzji
  • zaburzenia orientacji
  • brak podzielności uwagi

Gdy objawy te dotykają bliską nam osobę, z którą mamy kontakt na co dzień - mogą nie być traktowane jako objawy postępującej demencji. Uważa się często, że osoba ta stała się złośliwa, kłótliwa, leniwa. Chcemy ją widzieć taką, jak zawsze, jaką pamiętamy - tymczasem napotykamy na sytuacje, które mogą mieć przykre konsekwencje w przyszłości. 

Przykładem może być nieopłacanie rachunków. Chory bowiem nie wie, co zrobić, chowa rachunek do szuflady i tym samym uważa, że problem znika, po czym zapomina. Bywa, że rodzina znajduje cały stos nieopłaconych rachunków po kilku miesiącach i po interwencji komornika.

Osoby dbające całe życie o higienę, nagle zaczynają mieć brudne ręce, paznokcie, włosy.

Odkręcają gaz - nie pamiętając o zapaleniu (dobrze, że obecnie są różne zabezpieczenia).  

A przede wszystkim - ciągle szukają. Tego, co przed chwilą miały w ręce, lub wydawało im się, że miały. A jeśli już ta rzecz się znajdzie - to nieraz w bardzo dziwnym miejscu.

2. UMIARKOWANY

  • nasilają się objawy z pierwszego etapu
  • zmiany osobowości
  • zaburzenia snu, większa aktywność w nocy
  • nietypowe dla danej osoby zachowania np. nagła agresja
  • zaburzenia łaknienia
  • nierozpoznawanie bliskich osób
  • dezorientacja dotycząca czasu i przestrzeni, błądzenie
  • zaburzenia koordynacji ruchowej, stąd częste upadki
  • omamy i  urojenia
  • często depresja, prowadząca nawet do prób samobójczych

Często występują oskarżenia podopiecznych o przemoc fizyczną ze strony opiekuna, trucie, głodzenie.

Ludzie nie rozpoznają swoich bliskich - uważając je za obce osoby, które wtargnęły do domu lub za osoby znane w  przeszłości. Uważają np. że syn - to dawno zmarły mąż. Nie rozpoznają też siebie w lustrze. A nieraz widzą kogoś, kogo nie ma.

Mamy też do czynienia z nietypowymi zachowaniami seksualnymi.

3. CIĘŻKI

  • całkowita utrata pamięci
  • brak jakiejkolwiek aktywności (niemożność chodzenia, poruszania się)
  • wynikające z tego powikłania: zapalenie płuc, odleżyny, zanik mięśni
  • niekontrolowanie czynności fizjologicznych
  • chory głównie śpi

Na tym etapie pamiętać należy o właściwej pielęgnacji chorego unieruchomionego. Ważna jest profilaktyka przeciwodleżynowa, odpowiedni sposób karmienia (pokarm rozdrobniony lub zmiksowany), wykonywanie ćwiczeń biernych, zapobieganie przegrzaniu i wyziębieniu.