Własna herbata z wierzbówki kiprzycy

Śledzicie mnie na Instagramie? Nie? Nawet czasami nikt nie zajrzy? To teraz jest okazja! Ale jeśli jednak ktoś mnie tam obserwuje, to zwrócił pewnie uwagę na zdjęcia całego pola pięknych, fioletowo-purpurowych kwiatów wierzbówki kiprzycy, no i mnie wśród nich oczywiście.

Profilaktyka przeciwodleżynowa


profilaktyka-przeciwodlezynowa

Odleżyny są konsekwencją długotrwałego, nie zmieniającego się ucisku na tkankę. Dochodzi wówczas do zaburzenia ukrwienia, a tym samym niedotlenienia i niedożywienia tkanek. Powstaje martwica czyli miejscowe obumarcie tkanek  lub narządów. W miarę oddzielania się tkanek martwiczych powstają trudno gojące się owrzodzenia (rany), ulegające zakażeniu.


Odleżyny prowadzą do poważnych powikłań, takich jak:

  • zakażenie
  • posocznica
  • zapalenie szpiku i kości 
  • przetoki 
  • rak

Przyczyny powstawania odleżyn

Czynniki wewnętrzne:

  • stan ogólny i odżywienie (wyniszczenie, otyłość),
  • typ budowy ciała 
  • ograniczenie ruchomości lub unieruchomienie 
  • nietrzymanie moczu lub stolca 
  • zaburzenie lub brak czucia bólu itp.
  • dodatkowe choroby,  np. cukrzyca, miażdżyca 
  • stosowanie leków: 
    • sterydoterapia 
    • chemioterapia 
    • leki uspokajające i przeciwbólowe 
  • duszność 
  • zmiany pH skóry 
  • zakażenia wewnętrzne 
  • zakażenie bakteryjne skóry


Czynniki zewnętrzne:

  • długotrwały nie zmieniający się ucisk na tkankę np. długotrwałe leżenie na plecach 
  • tarcie - przesuwanie ciała po podłożu np. chory stara się przesunąć pośladki nie unosząc ich 
  • przesuwanie części lub całego ciała chorego względem podłoża w sposób powodujący fałdowanie skóry 
  • uszkodzenie tkanek wywołane urazem, stłuczeniem 
  • w czasie zabiegów pielęgnacyjnych


Czas, w którym powstają odleżyny może wahać się od dwóch do kilku godzin

Lokalizacja

Na ciele są miejsca bardziej i mniej narażone na odleżyny. Najczęściej są to miejsca,  gdzie odległość między skóra, a znajdującym się pod nią kośćmi jest mniejsza

Gdy człowiek leży na plecach odleżyny powstają najczęściej:

  • wzdłuż kręgosłupa - szczególnie narażona jest kość krzyżowa
  • na pośladkach
  • na potylicy
  • na łokciach
  • na piętach
  • na łopatkach


Gdy człowiek leży na boku, najczęstsze miejsca powstawania odleżyn to:

  • okolica stawu biodrowego
  • okolice kostek
  • małżowina uszna i miejsca za uszami
  • kolana (strona wewnętrzna)
  • ud
  • ramię


Jednak w przypadku błędów w pielęgnacji odleżyny mogą powstać w każdym miejscu ciała.

skala wg  Torrence´a  (jest to najczęściej stosowany podział stopnia zaawansowania odleżyn)


Pierwszy stopień:
Blednące zaczerwienienie, rumień (skóra nie jest uszkodzona), lekki ucisk palca powoduje zblednięcie tego zaczerwienienia, co wskazuje, że mikrokrążenie nie jest jeszcze zatrzymane i uszkodzone

Drugi stopień:
Nieblednące, powiększające się zaczerwienienie, powierzchowna nadżerka, tkanka twarda w dotyku (po zakończeniu ucisku rumień nie ustępuje, może pojawić się powierzchowny obrzęk, otarcie, przerwanie ciągłości naskórka  i pęcherze) – zwykle towarzyszy temu ból

Trzeci stopień:
Głębokie uszkodzenie pełnej grubości skóry do granicy z tkanką podskórną. Widoczne głębokie ubytki tkanki, rana otoczona jest rumieniem i obrzękiem, brzegi rany są dobrze odgraniczone, dno rany może być wypełnione żółtymi masami rozpadających się tkanek lub czerwoną ziarniną  – uszkodzone tkanki znajdują się poniżej zakończeń nerwowych, stąd zwykle nie są bolesne

Czwarty stopień:
Uszkodzenie rozpościera się w stronę tłuszczowej tkanki podskórnej, dochodzi do kości, występuje martwica z odczynem zapalnym kości i odczynowym zapaleniem stawów, widoczna obumarła tkanka. Brzeg odleżyny jest raczej dobrze odgraniczony lecz martwica obejmuje także otaczające ją warstwy skóry  – dno może być pokryte czarną martwicą

Piąty stopień:
Zaawansowana martwica – rozpościera się w stronę powięzi i mięśni (stan ogólnego zakażenia organizmu) – w ranie są rozpadające się masy tkanek  i czarna martwica

Najważniejsza w profilaktyce odleżyn jest zmiana pozycji. Oprócz tego ważne jest:

  • zachowanie higieny i czystości ciała,
  • używanie odpowiednich kosmetyków,
  • właściwe odżywianie,
  • prawidłowe pościelenie łóżka - nie może być fałd, załamań, a już na pewno okruchów!
  • przewiewna odzież,
  • właściwa temperatura otoczenia

Jak widać - w tej kwestii bardzo dużo zależy od opiekuna medycznego!