Profilaktyka przeciwodleżynowa

by - 17:36


profilaktyka-przeciwodlezynowa

Odleżyny są konsekwencją długotrwałego, nie zmieniającego się ucisku na tkankę. Dochodzi wówczas do zaburzenia ukrwienia, a tym samym niedotlenienia i niedożywienia tkanek. Powstaje martwica czyli miejscowe obumarcie tkanek  lub narządów. W miarę oddzielania się tkanek martwiczych powstają trudno gojące się owrzodzenia (rany), ulegające zakażeniu.


Odleżyny prowadzą do poważnych powikłań, takich jak:

  • zakażenie
  • posocznica
  • zapalenie szpiku i kości 
  • przetoki 
  • rak

Przyczyny powstawania odleżyn

Czynniki wewnętrzne:

  • stan ogólny i odżywienie (wyniszczenie, otyłość),
  • typ budowy ciała 
  • ograniczenie ruchomości lub unieruchomienie 
  • nietrzymanie moczu lub stolca 
  • zaburzenie lub brak czucia bólu itp.
  • dodatkowe choroby,  np. cukrzyca, miażdżyca 
  • stosowanie leków: 
    • sterydoterapia 
    • chemioterapia 
    • leki uspokajające i przeciwbólowe 
  • duszność 
  • zmiany pH skóry 
  • zakażenia wewnętrzne 
  • zakażenie bakteryjne skóry


Czynniki zewnętrzne:

  • długotrwały nie zmieniający się ucisk na tkankę np. długotrwałe leżenie na plecach 
  • tarcie - przesuwanie ciała po podłożu np. chory stara się przesunąć pośladki nie unosząc ich 
  • przesuwanie części lub całego ciała chorego względem podłoża w sposób powodujący fałdowanie skóry 
  • uszkodzenie tkanek wywołane urazem, stłuczeniem 
  • w czasie zabiegów pielęgnacyjnych


Czas, w którym powstają odleżyny może wahać się od dwóch do kilku godzin

Lokalizacja

Na ciele są miejsca bardziej i mniej narażone na odleżyny. Najczęściej są to miejsca,  gdzie odległość między skóra, a znajdującym się pod nią kośćmi jest mniejsza

Gdy człowiek leży na plecach odleżyny powstają najczęściej:

  • wzdłuż kręgosłupa - szczególnie narażona jest kość krzyżowa
  • na pośladkach
  • na potylicy
  • na łokciach
  • na piętach
  • na łopatkach


Gdy człowiek leży na boku, najczęstsze miejsca powstawania odleżyn to:

  • okolica stawu biodrowego
  • okolice kostek
  • małżowina uszna i miejsca za uszami
  • kolana (strona wewnętrzna)
  • ud
  • ramię


Jednak w przypadku błędów w pielęgnacji odleżyny mogą powstać w każdym miejscu ciała.

skala wg  Torrence´a  (jest to najczęściej stosowany podział stopnia zaawansowania odleżyn)


Pierwszy stopień:
Blednące zaczerwienienie, rumień (skóra nie jest uszkodzona), lekki ucisk palca powoduje zblednięcie tego zaczerwienienia, co wskazuje, że mikrokrążenie nie jest jeszcze zatrzymane i uszkodzone

Drugi stopień:
Nieblednące, powiększające się zaczerwienienie, powierzchowna nadżerka, tkanka twarda w dotyku (po zakończeniu ucisku rumień nie ustępuje, może pojawić się powierzchowny obrzęk, otarcie, przerwanie ciągłości naskórka  i pęcherze) – zwykle towarzyszy temu ból

Trzeci stopień:
Głębokie uszkodzenie pełnej grubości skóry do granicy z tkanką podskórną. Widoczne głębokie ubytki tkanki, rana otoczona jest rumieniem i obrzękiem, brzegi rany są dobrze odgraniczone, dno rany może być wypełnione żółtymi masami rozpadających się tkanek lub czerwoną ziarniną  – uszkodzone tkanki znajdują się poniżej zakończeń nerwowych, stąd zwykle nie są bolesne

Czwarty stopień:
Uszkodzenie rozpościera się w stronę tłuszczowej tkanki podskórnej, dochodzi do kości, występuje martwica z odczynem zapalnym kości i odczynowym zapaleniem stawów, widoczna obumarła tkanka. Brzeg odleżyny jest raczej dobrze odgraniczony lecz martwica obejmuje także otaczające ją warstwy skóry  – dno może być pokryte czarną martwicą

Piąty stopień:
Zaawansowana martwica – rozpościera się w stronę powięzi i mięśni (stan ogólnego zakażenia organizmu) – w ranie są rozpadające się masy tkanek  i czarna martwica

Najważniejsza w profilaktyce odleżyn jest zmiana pozycji. Oprócz tego ważne jest:

  • zachowanie higieny i czystości ciała,
  • używanie odpowiednich kosmetyków,
  • właściwe odżywianie,
  • prawidłowe pościelenie łóżka - nie może być fałd, załamań, a już na pewno okruchów!
  • przewiewna odzież,
  • właściwa temperatura otoczenia

Jak widać - w tej kwestii bardzo dużo zależy od opiekuna medycznego! 

ZOBACZ TAKŻE:

2 Comments

KSIĄŻKI DLA OPIEKUNA MEDYCZNEGO

FOLLOW ME INSTAGRAM